Arbeidsongeschiktheid als medisch geheim

Foto Reijer Pille - Falke & Verbaan

Kan een betrouwbare waakhond zich ook vergissen?

 

De Autoriteit Persoonsgegevens geldt als een strenge en degelijke toezichthouder, en terecht. Maar gezien een recente publicatie lijkt de privacy-waakhond dit keer een grens te overschrijden, waarmee dit voormalige College Bescherming Persoonsgegevens ongemerkt ook mijn column van vorige week bevestigt. Ik ontrafel graag met u de eigenaardige denkbeelden van de privacy-waakhond.

De AP houdt toezicht op de privacyregels. Werkwijze is dat ze op een signaal onderzoek doet en de betrokkene gelegenheid geeft tot reactie op voorlopige bevindingen. Die reactie neemt ze dan mee in de definitieve rapportage en een persbericht. Zo zagen we in 2015 kritiek op verzuimsystemen en op -registratie bij arbodiensten, mèt het bericht dat de toezichthouder vertrouwen had in de beoogde verbeteringen.

 

Werkgever voegt zich niet

Het ligt anders in een recente casus bij een zorginstelling. Leidinggevenden legden door de werknemer gegeven medische informatie vast in het verzuimsysteem. De zorginstelling heeft naar aanleiding van kritiek van de AP in overleg met de systeemleverancier het uiteindelijk onmogelijk gemaakt klachten en diagnoses te laten vastleggen. U en ik weten: dit komt veel voor, maar de regelgeving staat registratie níet toe, ook al is de werknemer zelf volstrekt open over wat hem mankeert. Medische gegevens zijn voor een werkgever niet noodzakelijk voor loondoorbetaling. Het vaststellen van belasting en belastbaarheid is volgens de AP voorbehouden aan de deskundige bijstand. Die is verplicht voor iedere arbeidsorganisatie: minimaal een bedrijfsarts, eventueel een arbeidsdeskundige.

 

De Autoriteit Persoonsgegevens gaat nu echter nog een stapje verder. Ze lijkt stellig in de visie dat de werknemer niet zelf beperkingen voor de bedongen arbeid en het arbeidsongeschiktheidspercentage mag aangeven, en dat de werkgever dat niet mag vastleggen. Dat is voorbehouden aan de bedrijfsarts, ordonneert de AP. Deze werkgever overweegt op dit punt verweer, de interne procedures zijn kennelijk nog niet aangepast. De AP publiceert dit nu en kan een sanctie opleggen.

 

Gaat de toezichthouder hier te ver? Enerzijds moeten gegevens omtrent beperkingen en mogelijkheden wel in het kader van diens informatieplicht door de bedrijfsarts aan de werkgever worden doorgegeven en in het reïntegratiedossier worden vastgelegd, zodat ook die andere toezichthouder – het UWV – deze kan toetsen. Laat de AP zich meeslepen in een al lang niet meer actueel debat over claimbeoordeling, die slechts aan sociaalgeneeskundigen voorbehouden zou zijn? En net nu Minister Asscher de term “deskundige bijstand” wil laten vervangen door “advies”. Ik moet nog zien of deze orthodoxe lezing van wet- en regelgeving door de AP juist zou zijn. De consequenties van deze uitspraak zijn dan veelomvattend: iedere werknemer die weer aan het werk wil zou dit voor moeten leggen aan de bedrijfsarts.

 

AO-criterium niet meer werkbaar

De Wet Verbetering Poortwachter regelt nu een probleemanalyse en advies van een bedrijfsarts na zes weken verzuim, eventueel eerder volgens de richtlijnen van de beroepsgroep. Bovendien kan (gedeeltelijke) werkhervatting gewenst en nodig zijn, meestal zijn leidinggevende en medewerker het daarover volledig eens. Toezichthouder UWV wil zo nodig kunnen toetsen op de geleverde inspanningen. Die moeten vastgelegd zijn in het verzuimdossier en dat mag dan volgens de AP niet zonder tussenkomst van de bedrijfsarts. Mijn column vorige week ging over berichten in de media over het grotendeels niet medisch zijn van het verzuim, dat het arbeidsongeschiktheidscriterium in Nederland over zijn houdbaarheidsdatum heen was. De interpretatie nu van de AP medicaliseert en verlengt verzuim.
Artsen mogen wel degelijk beperkingen en mogelijkheden doorgeven aan de werkgever. Er speelt hier geen privacyvraagstuk, maar een zaak van rollen, taken en bevoegdheden: van leidinggevenden, van bedrijfsartsen en van de medewerker zelf. De AP lijkt hiermee buiten haar bevoegdheden te treden.

 

Deze casus op zich bewijst dat ons stelsel aan herziening toe is. Enkele fundamenten maken dat het arbeidsongeschiktheidscriterium véél te veel medisch wordt ingekaderd. De keuze wel of niet verzuimen wordt daarvan afhankelijk gemaakt. Het is al lang bewezen: sturen op gedrag vanuit goed werkgeverschap heeft veel meer resultaat dan vaststellen van ziekte of gebrek door de bedrijfsarts.

 

Ik had nooit verwacht dat de AP met haar merkwaardige wetsinterpretatie mijn statement zou onderbouwen. Lijkt ze toch even niet de degelijke en betrouwbare waakhond die we nodig hebben voor privacybewaking.

Geplaatst in Actueel

FALKE & VERBAAN Effectieve organisaties sturen op gedrag

Wanneer u gebruikt maakt van deze site, accepteert u onze algemene voorwaarden en Cookie beleid. Teksten beschikbaar onder CC-BY-SA/GFDL | Copyright © 2000 - 2017