Loondoorbetaling op de schop?

Foto Reijer Pille - Falke & Verbaan

[LINK NAAR ESF SUBSIDIE: Helaas is in de nieuwsbrief een foutieve link vermeld bij het het artikel over de komende subsidiemogelijkheden.  Het juiste artikel over ESF Subsidieregeling staat hier]

 

 

Het CDA heeft selectief geheugenverlies

De politieke standpunten over de loondoorbetaling weten de weg naar de media steeds vaker te vinden; het moet kennelijk anders. Macro-economisch lijkt er geen enkele reden voor: de winst van de privatisering vanaf 1994 ingevoerd is overduidelijk. Verzuim en arbeidsongeschiktheid zijn ten opzichte van de jaren ’80 spectaculair gedaald. De verschillende maatregelen versterkten elkaar. De twee jaar loondoorbetaling er zomaar tussenuit halen, is niet mogelijk zonder kaartenhuiseffect. Micro-economisch ervaren kleinere bedrijven onzekerheden en lastenverzwaring, maar vooral ook onverwachte incidentele kosten door ontslag en arbeidsongeschiktheid.

De ministers Asscher en Kamp zoeken samen iets om het MKB tegemoet te komen. Zij focussen daarbij op een alternatief voor de loondoorbetalingsverplichting, maar is dat nu wel de oplossing en voor wat dan eigenlijk?

 

Alternatieven voor loondoorbetaling zijn duur

Het MKB is een ‘banenmotor’, de loondoorbetaling zou dat remmen. Onderzoek van Panteia gaf aan: hoogstens een kwart van de werkgevers laat zich in hun groei enigszins belemmeren door de loondoorbetaling. Het overgrote deel bouwt op de groeikansen! Het Centraal Planbureau zag in beleidsverandering steeds nadelen. Zoals blijkt uit de recente doorrekening van alternatieven betekenen die meer verzuim, meer WIA-instroom, dus meer kosten en minder werkgelegenheid.

 

Het risico van loondoorbetaling is te verzekeren. Kijk hoe MKB-branches als Uneto-VNI zelf initiatief nemen voor inkoop bij verzekeraars: een markt draait het best bij bewuste actieve afnemers! Verzekeraars werken aan doorzichtiger aanbod. De komende wetswijziging versterkt betrokkenheid bij de arbodienstverlening.

Het sleutelen aan de loondoorbetaling vermindert ook prikkels voor wie met de bedrijven meedenken en meewerken. Vóór 1994 waren die prikkels afwezig. Het CDA blijkt sinds deze week te leiden aan collectief geheugenverlies gezien de uitspraken van de kopstukken Buma en Heerma in de Volkskrant. Ze zijn kennelijk het “Nederland is ziek” van hun illustere voorganger Lubbers vergeten. De heren bepleiten een eigen risicoperiode voor alle werkgevers van twee maanden loondoorbetaling, en een basisverzekering (een soort ZW-uitkering) voor zelfstandigen. Reken maar dat dat geld gaat kosten!

 

Vette premie

Wilde ik net op CDA gaan stemmen want dat willen de heren natuurlijk graag, ze denken hiermee de ondernemers in het MKB een plezier te doen. Nou weet ik beter, want het is een hele dikke sigaar uit eigen doos: je gaat een hele vette premie betalen en het is nog ongezond ook. En als werknemer word je ook niet blij: want het is alleen te financieren door een drastisch lagere loondoorbetaling, zoals in het buitenland. Het woord basisverzekering gebruiken de heren niet voor niets, de parallel met de zorgverzekering is evident. Het is dan ook opvallend dat zowel VVD als SP en PvdA de plannen van het CDA als “sympathiek” bestempelen. Het CDA denkt hiermee te voorkomen dat jongeren te veel voor een zzp-schap kiezen en te bevorderen dat oudere werknemers gemakkelijker worden aangenomen. Overigens is het idee niet nieuw. SG Maarten Camps van Ministerie van Economische Zaken publiceerde in 2014 in het economenblad ESB al dit idee. Hij geeft ook aan dat om het systeem betaalbaar te houden de prijs zal zijn minder collectief belegde solidariteit en meer eigen risicio voor werknemers; iets wat de heren Buma en Heerma in hun ingezonden brief in de Volkskrant maar liever achterwege laten. De vraag is nu of de ministers Asscher en Kamp hier ook op gaan aansturen? De eerste stap is gezet door de SER om advies te vragen.

 

Stimulans tot uitstel van re-integratie

De gedachten van het kabinet gaan nu nog uit naar collectieve verzekering voor het tweede jaar voor kleine bedrijven. Verplicht maar met een opting-out mogelijkheid. UWV neemt dan in beginsel de re-integratie over. Dit komt mij voor als een uitnodiging aan werkgevers tot uitstel van re-integratie. Dus een aanmoediging om verzuim weer uit de hand te laten lopen met nog meer kans op hogere WGA‑premies en minder kans op re-integratie. De sancties daarop brengen nog meer onzekerheden en kosten met zich mee. Het kabinet spreekt over 20 miljoen kosten. Ik denk dat die beter te gebruiken zijn voor (1) steun aan eigen MKB-initiatieven voor collectieve verzekeringen en (2) faciliteren voor invoeren van kortere WGA-doorbetaling. Ik zie – met anderen – meer kansen op lastenvermindering als het kabinet de 10-jaar periode WGA terugbrengt tot bijvoorbeeld 5 jaar. Dit in plaats van te gokken met verandering in de loondoorbetaling. Voorkómen van WGA-intrede blijft belangrijker en effectiever dan moeizame dure re-integratie vanuit de WGA.

 

Toch zitten er in het CDA-voorstel interessante punten. Een gedeeltelijke collectivering van risico’s is voor het MKB aantrekkelijk, een verplichte verzekering is echter minder geldverslindend dan een basisverzekering met een collectief vangnet met verevening van kosten en premies. In die zin zijn zorg en inkomensverzekering wezenlijk verschillend. Handhaving van het risicostelsel met de bijbehorende financiële prikkels zou een herhaling van de rampzalige situatie van voor 1994 kunnen voorkomen.

De onzekerheden en de kosten ten gevolge van onbedoelde effecten in de ontslag- en flexwetgeving van de laatste tijd, bezorgen werkgevers overigens meer kopzorgen dan de loondoorbetalingsverplichting.

 

Wensen

Ik wens de ministers veel wijsheid. De heer Buma wens ik een goed gesprek met zijn grote voorbeeld Lubbers om het geheugen weer een beetje op te frissen. Zodat ik straks met een gerust hart toch kan overwegen op het CDA te stemmen.

Fijne Feestdagen!

 

Reijer Pille

Geplaatst in Actueel

FALKE & VERBAAN Effectieve organisaties sturen op gedrag

Wanneer u gebruikt maakt van deze site, accepteert u onze algemene voorwaarden en Cookie beleid. Teksten beschikbaar onder CC-BY-SA/GFDL | Copyright © 2000 - 2017