Column: Hoezo bedrijfsartsen tekort?

Afgelopen weken is er nogal wat media-aandacht geweest naar aanleiding van een artikel in het FD (2-1-2013) over het te verwachten tekort aan bedrijfsartsen. Opeens is er belangstelling voor een dreigend tekort aan bedrijfsartsen! Maar er is ook een tekort aan verzekeringsartsen, huisartsen en nog veel meer artsen.

Sinds de jaren tachtig van de vorige eeuw is het artsenoverschot gewoon verdwenen. Een oorzaak van de grotere vraag naar artsen is de vergrijzing, maar is ook een gevolg van het feit dat meer artsen (vrouwen en mannen) parttime willen gaan werken. Het huidige tekort aan bedrijfsartsen is daar geen uitzondering op. Maar nu wordt dit als een allesoverheersend probleem gezien. Is dat wel reëel?

In België, waar ook een tekort aan bedrijfsartsen is (terwijl Belgische artsen alleen keuringen doen) is een nog groter en zelfs nijpender tekort aan huisartsen. Daar gaan stemmen op om meer artsen op te leiden voor de eerste lijn en minder artsen tot klinisch specialisten. In Nederland zien we ook een degelijk fenomeen: afgestudeerde urologen komen niet aan de bak.

Daarentegen is het verzuim in Nederland op het laagste niveau sinds de privatisering van de Ziektewet in 1994. En dat terwijl het verzuim in Nederland in de periode daarvoor tot het hoogste ter wereld behoorde. Men zou dus verwachten dat er juist minder artsen nodig zijn.

Echter, de NVAB (beroepsvereniging voor bedrijfsartsen) stelt – overigens terecht – al jaren dat andere werkenden zoals ZZP-ers, mantelzorgers en huisvrouwen verstoken zijn van bedrijfsgeneeskundige zorg. Vanuit die nieuwe doelgroepen zelf is die roep nauwelijks hoorbaar. Ze richten zich zelfs meer op de huisarts bij werkgerelateerde problemen en zien jammer genoeg niet de toegevoegde waarde van de bedrijfsarts.

In vergelijking met het buitenland heeft Nederland de meeste bedrijfsartsen per 1000 werknemers!
Is er dan helemaal geen probleem? Jawel, maar het is al jarenlang een kwalitatief probleem. Dit probleem is veroorzaakt door een grote vraag naar bedrijfsartsen die kunnen adviseren vanuit een breder kader. Door de vergrijzing en lage instroom wordt dit tekort groter. Het échte probleem wordt versterkt door een gebrek aan effectieve samenwerking tussen bedrijfartsen, huisartsen en UWV wat veroorzaakt wordt door wet- en regelgeving hetgeen een betere rolverdeling bij verzuim, preventie en behandeling tegenhoudt. De rolverdeling tussen UWV en bedrijfsartsen kan veel efficienter door de rol van de UWV verder te beperken tot toezichthouder in plaats van uitvoerder en de curatieve artsen te verplichten relevante informatie te verstrekken tijdens verzuim aan de bedrijfsarts. Nu moeten de laatsten er om bedelen, voor betalen en soms onnodig lang wachten, wat in niemands belang is.

De huidige discussie dreigt weer een beroepsgroepenaangelegenheid te worden. In de plaats daarvan zouden we een aantal aanpassingen van ons zorg- en sociale stelsel moeten aandurven, Dit wil niet automatisch zeggen dat ons stelsel slecht is, dit wordt zelfs bevestigd door internationale onderzoeken. We hebben het laagste verzuim in Europa, de beste arbeidsomstandigheden en we zijn nog gelukkiger ook, voor wat het waard is.

Dat het vak van bedrijfsarts niet populair is lossen we niet alleen op door overheidsmaatregelen, maar vooral door het imago bij studenten en de samenleving zichtbaar te verbeteren. Laten we niet vergeten dat er ook een niet onaanzienlijke categorie bedrijfsartsen is die zeer gewaardeerd wordt, professioneel uitstekend functioneert en daar ook nog een goede boterham mee verdient.

Reijer Pille
Falke & Verbaan

Geplaatst in Actueel

FALKE & VERBAAN Effectieve organisaties sturen op gedrag

Wanneer u gebruikt maakt van deze site, accepteert u onze algemene voorwaarden en Cookie beleid. Teksten beschikbaar onder CC-BY-SA/GFDL | Copyright © 2000 - 2017